Basınç düşürücüler, tesisatta güvenliği sağlamak, cihaz ömrünü uzatmak ve suyun basıncını ideal seviyede tutmak için kullanılan en önemli tesisat elemanlarından biridir. Türkiye’de ve dünyada şehir şebeke suyu basınçlarının giderek artması, bu cihazı artık lüks veya opsiyonel bir parça değil, zorunlu bir güvenlik ekipmanı hâline getirmiştir.
Bu makalede, “Basınç düşürücü takmak zorunlu mu?” sorusuna teknik, pratik, yönetmelik, tesisat güvenliği ve kullanıcı deneyimi açısından tüm cevapları sunuyoruz.
Basınç düşürücü, su tesisatına giriş noktasına takılarak su basıncını önceden belirlenmiş bir değerde sabit tutan özel bir valftir.
Şehir şebekesindeki yüksek basıncı 2–3 bar aralığına düşürmek
Basıncı stabil tutmak
Tesisatı ve cihazları korumak
Kullanıcıların çoğu basınç düşürücünün suyu azalttığını düşünür.
Bu yanlış.
Basınç düşürücü debiye dokunmaz, sadece basıncı düşürür.
Bu nedenle duş performansının azalması gibi sorunlar, cihazın yanlış ayarlandığını gösterir.
Türkiye’de şehir suyu basıncı genelde şu aralıktadır:
5 bar – 8 bar (ortalama)
8 bar – 12 bar (yüksek bölgeler)
10 bar üstü (su depolu ve hidroforlu siteler)
Fakat bina içi tesisat, kombi ve ev tipi cihazlar için maksimum güvenli basınç: 3 bar’dır.
Bu nedenle, şebeke basıncı 4 bar ve üzeri olan her binada basınç düşürücü takmak zorunlu hâle gelir.
Yüksek basınç, evlerde en sık görülen 6 arızanın doğrudan sebebidir:
Kartuşlar 3 bar üzeri basınca dayanmaz.
Lavabo – klozet hortumları 5–6 bar'da bile risklidir.
Eşanjör zarar görür
Emniyet ventili açık kalır
F0/F1 hata kodları sıklaşır
Vuruntu sesi = borulara darbe = kaçak riski
Yüksek basınç daha fazla su harcatır → fatura yükselir.
Yeni tip yönetmeliklerde özellikle 5 bar üzeri şebeke mevcutsa sayaç çıkışına basınç düşürücü koyulması önerilir.
Sitelerde ve depolu sistemlerde kesin zorunludur.
Kombi giriş basıncı 3 bar’ı geçmemelidir.
Bu nedenle kombi korunmak isteniyorsa basınç düşürücü takılması gerekir.
Kafe, restoran, otel ve AVM iç tesisatlarında yüksek basınç nedeniyle yönetmelik gereği çoğunlukla şarttır.
Kullanıcı sorularının %40’ı buradan gelir.
İdeal basınç: 2–3 bar aralığıdır.
Önerilen optimum değer: 2.5 bar
Bu değer, hem kombi hem musluk hem tesisat için ideal kabul edilir.
Ayar takibi kolay olduğu için ev tipi kullanımda en uygundur.
Kireci ve pisliği tuttuğu için tesisat ömrünü uzatır.
Bu nedenle “tercihen zorunlu” denilebilir.
Yüksek kapasiteli sistemlerde kesin şarttır.
Türkiye’de su basıncı limitlerini belirleyen bazı maddeler bulunmaktadır:
Konutlarda maksimum 3 bar giriş basıncı önerilir.
Yüksek basınçlı bölgelerde koruma ekipmanı takılması tavsiye edilir, binanın iç tesisatından bina sahibi sorumludur.
4 bar ve üzeri şehir şebekesi için basınç düşürücü kullanımı zorunlu öneri kapsamındadır.
Yani kanunen “cezai zorunluluk” değildir, ancak
teknik olarak zorunludur,
sigorta firmaları kombi hasarını karşılamayabilir,
tesisat firmaları garanti vermeyebilir.
Aşağıdaki tablo kullanıcıya durumu çok net anlatır:
| Problem | Ortalama Maliyet |
|---|---|
| Kombi eşanjör arızası | 3.500 – 9.000 TL |
| Musluk kartuşu değişimi | 300 – 1.500 TL |
| Flex hortum patlaması | 200 – 700 TL |
| Tesisat kaçağı | 1.000 – 10.000 TL |
| Bulaşık makinesi valfi | 500 – 2.000 TL |
Basınç düşürücünün fiyatı ise ortalama: 350 – 800 TL
Yani cihaz kendini tek arızada amorti eder.
Hayır.
Sadece basıncı düşürür, debiye etki etmez.
Eğer su azalıyorsa:
Ayar çok düşürülmüştür
Filtre tıkanmıştır
Tesisatta kireç vardır
✔ Sayaç çıkışı
✔ Kombiden en az 1 metre önce
✔ Yatay veya düşey monte edilebilir
✔ Filtre yukarı bakmayacak şekilde
✔ Manometre kolay görünen yere
Müstakil ev → ev sahibinin
Apartman → daire girişinde daire sahibinin,
bina girişinde apartmanın
İşletme → firma sahibinin
Sitede hidrofor sonrası → site yönetiminin
Evet. 4 bar üzeri tüm bölgelerde teknik olarak zorunludur.
Kombi giriş basıncı en fazla 3 bar olmalıdır.
Basınç kontrolsüz yükselir, cihazlara zarar verir.
Evet. Filtreli modeller tesisat ömrünü artırır.
Tesisat ekipmanı satan güvenilir platformlardan (POMEKA gibi).
Basınç düşürücü takmak, şehir suyu basıncı 4 bar ve üzeri olan tüm ev ve işyerlerinde zorunludur. Kombi, musluk, flex hortum ve tesisatı korumak için basınç 2–3 bar aralığına düşürülmelidir. En ideal değer 2.5 bardır.