Yeni Bir Eve Taşınırken Mekanik Tesisatta Kontrol Edilmesi Gereken 15 Ekipman

Kısa cevap: Yeni eve taşınırken mekanik tesisatta sırasıyla ana su vanası, su sayacı ve kaçak testi, sayaç sonrası filtre, basınç düşürücü ve manometre, hidrofor, genleşme tankı, boyler, kombi bakım kaydı, emniyet ventili hattı, radyatör vanaları, kolon vanaları, klima drenajı, gider sifonları, beyaz eşya ara vanaları ve kaçak sensörü kontrol edilir. Evlerde hedef basınç 3 bardır.

Bir Bakışta

Taşınmadan Önce Hangi 15 Ekipman Kontrol Edilir?

Bir dairenin mekanik tesisatı, boya ve mutfak dolabının aksine bakılmadığı sürece hiçbir şey söylemez; kusurlar ilk faturada, ilk soğuk gecede ya da alt komşu kapıyı çaldığında çıkar. Aşağıdaki liste yarım saatte gezilir ve gözle yapılabilen kontrolleri tesisatçı ölçümü gerekenlerden ayırır.

İlk dört madde suyun eve giriş noktasında toplanır ve tesisatın geri kalanı bu dört ekipmana bağlıdır; kontrol bu yüzden daireden değil, giriş hattından başlar.

Ana Vana, Sayaç ve Basınç Nasıl Kontrol Edilir?

Ana su vanası dönüyor mu?

Ana vana çoğunlukla giriş holünde bir kapak arkasında, banyo tavanında ya da mutfak dolabındadır. Yerini öğrenmek yetmez; kol sonuna kadar çevrilip bir musluk açılarak akışın kesildiği görülmelidir. Yıllarca dokunulmamış küresel vanalar oturur ve ilk acil durumda dönmez. Aynı test daire giriş vanasında da yapılır.

Sayaç kaçak testi

Kaçak testi ölçü aleti istemez. Bütün muslukları ve beyaz eşyaları kapatın, sayaç endeksini fotoğraflayın, iki-üç saat su kullanmadan bekleyip endeksi yeniden okuyun. Rakam ilerlediyse ya da hassas ibre dönüyorsa sayaçtan sonraki hatta kaçak vardır. Sayaç ve öncesi idarenin, sayaçtan sonrası abone tesisatının sorumluluğundadır.

Basınç kaç bar çıkıyor?

Basınç, konforu belirleyen tek sayıdır ve ölçülmeden bilinemez. Evlerde ideal su basıncı 3 bardır; şebeke basıncı ise çoğu zaman 5 barın üzerine çıkar ve bu durumda su tüketimini artırır, boruda gürültü yapar, batarya ile beyaz eşyada hasar bırakır.

Ölçüm iki durumda yapılır: statik basınç tüm musluklar kapalıyken, dinamik basınç en üstteki musluk tam açıkken okunur. Fark küçükse hat rahattır; büyükse sırasıyla filtre, kısılmış vana ve boru kesiti araştırılır. Resideo D06F 2B DN50 gibi modellerde gövdedeki G 1/4" manometre bağlantısı ölçümü kolaylaştırır.

Filtre ve Basınç Düşürücü Bakımsız mı Kalmış?

Girişteki filtre ve basınç düşürücü, önceki oturanın tesisata ilgisini ele verir. Honeywell D06F serisinde şeffaf hazne içinde 0,16 mm gözlü paslanmaz çelik örgü filtre bulunur; hazneye bakmak tek başına teşhistir, örgü kahverengi çamurla kaplıysa temizlik yıllardır yapılmamıştır. Kartuş çıkarılıp yıkanabilir, kirlenme ilerlemişse yıkamak yetmez ve Honeywell ES06F-1A gibi bir yedekle değiştirilir. Filtresi sökülüp bırakılmış bir D06F garanti kapsamı dışına çıkar.

Ayar kadranı da denenir. D06F serisinde çıkış basıncı alet gerektirmeyen kadranla 1,5 – 6,0 bar aralığında ayarlanır, giriş basıncı dalgalansa bile çıkış sabit kalır. Dengeli oturma sayesinde, debi sıfıra yaklaştığında çıkışın sessizce yükselmesi anlamına gelen "sürünme olayı" engellenir. Gece hiç su kullanılmadığı hâlde sabah bataryanın sert basması çoğu zaman bunun işaretidir.

Şebekeden kum ve pas parçacığı geliyorsa asıl iş ana hat filtresine düşer; ters yıkamalı bir filtrede kol çevrildiğinde eleman üzerindeki tortu sökme yapılmadan tahliyeden atılır. Kolun yıllardır çevrilip çevrilmediği, ilk ters yıkamada gelen suyun renginden anlaşılır.

Hidrofor, Genleşme Tankı ve Boyler Neye Göre Değerlendirilir?

Binada hidrofor varsa iki şey dinlenir: ne zaman devreye giriyor, ne kadar sürede duruyor. Hiç su kullanılmazken saniyeler arayla kalkıp duran pompa, ya küçük bir kaçağa ya da ön basıncı bozulmuş bir tanka işaret eder. Grundfos SCALA2 3-45 gibi entegre hız kontrollü modellerde dahili basınç tankı tam da bu kısa devirli çalışmayı önler; tüketim değişse bile motor devri ayarlanarak musluklarda sabit basınç korunur.

Kapasitede ürün etiketi yol gösterir: SCALA2 3-45'in nominal debisi 3 m³/h, maksimum debisi 4,6 m³/h, nominal basma yüksekliği 27 m, maksimum emiş derinliği 8 m'dir; ev içine yakın montaj tartışıldığında 44 dB(A) ses seviyesi belirleyici olur. Cihaz kuru çalışma, su kesintisi, aşırı sıcaklık ve motor aşırı yüklenmesinde kendini kapatır, sorun giderilince otomatik devreye girer.

Genleşme ve hidrofor tankları dışarıdan sağlam görünse bile membranı yırtılmış olabilir; ön basınç manometreli bir pompayla ustaya ölçtürülür. Gövdede pas kabarması, alt flanşta nem ya da sürekli çalışan bir pompa varsa değişim gündeme gelir. Boyler tarafında yalıtım, tabandaki kireç veya pas akıntısı ve tahliye vanasındaki damlama not edilir; magnezyum anodun durumu satıcıdan istenir, çünkü anot tükendiğinde korozyon doğrudan tank çeperine yürür.

Isıtma ve Klima Tarafında Neler Kontrol Edilir?

Kombide yapılacak kontrol gözle sınırlıdır ve bu sınır kasıtlıdır: cihaz içine müdahale, baca gazı ölçümü ve gaz hattı, yetkili servisin ve gaz dağıtım şirketinin yetkilendirdiği firmanın işidir. Ev sahibi son bakım tarihine, bakım kartına, garanti belgesine ve ekranda kayıtlı hata koduna bakar. Bakım kaydı yoksa ilk iş servis randevusudur; doldurma vanasının yeri de aynı randevuda öğrenilir.

Radyatörler soğuk mevsim beklenmeden denenir: vanalar dönüyor mu, purjör vidaları sökülüyor mu, üst kısımlar ısınıyor mu. Üst yarısı soğuk kalan radyatörde hava vardır. Odalar arası ısı dağılımı dengesizse vana değişimi, taşınma tadilatının en kolay kalemlerinden biridir.

Klima iç ünitesinin drenaj hattı, taşınma sonrası en sık su kaçağı yaratan noktadır: hortum kesintisiz eğimle mi iniyor, ucu bir gidere mi bağlı. İç ünitenin altındaki sarımtırak duvar lekesi geçmişte taşma yaşandığının kanıtıdır; yerçekimiyle tahliye edilemeyen konumlarda drenaj bir tahliye pompasıyla çözülür. Uzun boş kalmış dairelerde sifon suyu buharlaştığı için kanalizasyon kokusu gelir, her gidere birkaç litre su dökmek yeterlidir.

Bölgenin Su Sertliği Neden İlk Hafta Öğrenilmeli?

Sertlik, aylar sonra fark edilen ama ilk günden ölçülebilen bir parametredir. Sert su ısıtıldığında içindeki kalsiyum, kalsiyum karbonat (CaCO₃) hâlinde çöker; kombi eşanjörü, boyler, direnç ve batarya yüzeylerinde birikir. Türkiye'de yaygın birim Fransız sertlik derecesidir ve 1 °fH, litrede 10 mg CaCO₃'e karşılık gelir. Bölgenizin değerini öğrenmenin en doğru yolu, idarenin yayımladığı analiz raporu ya da laboratuvar numunesidir.

Bu tablo bir sınıflandırmadır, mutlak eşik değil; kararı evdeki cihazlar da belirler. Ekipmanların işlevini karıştırmamak gerekir: ters yıkamalı filtre partikül tutar, basınç düşürücü basıncı sabitler, ikisi de kireci gidermez. Kireç yükünü düşüren tek yöntem, reçineli sistemlerde kalsiyum ve magnezyum iyonlarının sodyumla yer değiştirmesidir. Kimyasal dozajlama kristalleşmeyi geciktirir, sertliği düşürmez.

Gerçek Kullanım Senaryosu: 14 Yıllık Bir Daireye Taşınmak

Beş katlı bir binanın üçüncü katındaki daire yeni sahibine devredilmiş; boya taze, mutfak yenilenmiş, görünürde sorun yok. İlk hafta yapılan kontrol şunu çıkarıyor: ana vananın kolu yarım turdan sonra dönmüyor, bütün musluklar kapalıyken sayacın hassas ibresi yavaşça dönüyor, basınç düşürücünün şeffaf haznesi çamurla dolmuş ve manometre hiç takılmamış.

Sıralama şöyle kurulur: önce ana vana ve daire giriş vanası değiştirilir, çünkü sonraki her müdahale suyu kesebilmeyi gerektirir. Ardından basınç ölçülür, 3 barın belirgin üzerindeyse ayar düşürülür ve kirli kartuş değiştirilir. Kaçak arayışı en son gelir; banyo ve mutfak ayrı ayrı vanalanarak hangi kolda olduğu daraltılır. Isıtma tarafında yetkili servis çağrılır, üç radyatörde hava alınır, klima drenajının eğimi düzeltilir. Toplamı bir günlük mesaidir; fark edilmeseydi ilk kışta sıcak su, ısınma ve yüksek su faturası aynı anda gündeme gelecekti.

Hangi Ürünü Seçmeliyim?

Sık Sorulan Sorular

Taşındığım gün sadece tek bir şey yapacak vaktim varsa ne yapmalıyım?
Ana su vanasını bulun ve tam kapattığını bir musluk açarak doğrulayın; kapanmayan ana vana, gece patlayan bir hortumda daireyi kurtarma şansını ortadan kaldırır. Aynı dakikada sayaç endeksini fotoğraflamak da faturaya itiraz gerekirse elinizdeki tek kanıt olur.

Bu kontrollerin hangilerini kendim yapabilirim?
Vana denemesi, sayaç kaçak testi, filtre haznesine bakma, radyatör ve klima drenajı gözlemi ev sahibinin işidir. Basınç ölçümü, genleşme tankı ön basıncı ve boyler anot kontrolü tesisatçı ister. Kombi içi, baca ve gaz hattına kendiniz girmeyin.

Kiracıyım, bu ekipmanlar kimin sorumluluğunda?
Teknik sınır bellidir: sayaç ve öncesi idarenin, sayaçtan sonrası abone tesisatının sorumluluğundadır. Ev sahibi ile kiracı arasındaki paylaşım kira sözleşmesine ve teslim tutanağına bağlıdır; kusurları fotoğraflayıp tutanağa yazdırmak en pratik korumadır.

Basınç düşürücüyü kaç bara ayarlamalıyım?
Evlerde ideal seviye 3 bardır ve D06F serisi 1,5 – 6,0 bar aralığında ayarlanır. Şebeke basıncının 5 barın üzerinde olduğu binalarda basınç düşürücü kullanmak tesisat için kritiktir. Ayardan sonra değeri manometreden okuyarak doğrulayın.

Eski filtreyi temizlemek yeter mi, değiştirmeli miyim?
Şeffaf hazneye bakın: hafif tortu varsa kartuş çıkarılıp yıkanabilir, kirlenme ilerlemişse yıkamak yetmez ve kartuş yenilenir. Honeywell ES06F-1A, 1" ve 1 1/4" ölçülerindeki D06FH ile D06FN modelleriyle uyumludur. Filtresi çıkarılmış hâlde çalıştırılan D06F basınç düşürücüler garanti dışında kalır.

Yeni eve su yumuşatma sistemi almalı mıyım?
Karar ölçümle verilir. Önce idarenin analiz raporundan ya da laboratuvar sonucundan sertliği öğrenin. Değer orta sert bandın üzerindeyse ve evde boyler, yerden ısıtma gibi ısıtılmış su kullanan cihazlar varsa yumuşatma değerlendirilir. Yalnızca kum ve tortu sorunu varsa ihtiyacınız ana hat filtresidir.

POMEKA'da İlgili Ürünler

• Vana Çözümleri — ana vana, daire giriş ve kolon vanaları için küresel ve basınç vanaları.
• Honeywell F76S 3/4AA Ters Yıkamalı İnce Filtre — sayaç sonrasına takılan, kolu çevrilerek tortusu atılan ana hat filtresi.
• Honeywell D06F-3/4A Su Basınç Düşürücü — 0,16 mm örgü filtreli, 1,5 – 6,0 bar arasında ayarlanan model.
• Grundfos SCALA2 3-45 Hidrofor — 3 m³/h nominal debili, 44 dB(A) seviyesinde çalışan sabit basınçlı hidrofor.
• Genleşme Tankları — ısıtma devresi ve hidrofor hattı için farklı hacimlerde membranlı tanklar.
• Tank ve Boyler Modelleri — kapasitesi yetmeyen veya ömrünü tamamlamış boylerin yerine geçecek çözümler.
• Termostatik Radyatör Vanaları — oda bazında sıcaklık ayarı sağlayan, kolay değiştirilen radyatör vanaları.
• Su Yumuşatma Sistemleri — sert su bölgelerinde kombi ve boyleri kireçten koruyan reçineli sistemler.

Taşınma günü elinizde üç bilgi olursa geri kalan her karar kolaylaşır: ana vananın yeri, manometreden okunan basınç ve bölgenizin su sertliği. Bu üç veriyi POMEKA teknik ekibiyle paylaştığınızda dairenize hangi filtrenin, hangi basınç düşürücünün ve gerekirse hangi hidroforun uyduğu netleşir; teklif için ürün sayfalarından iletişime geçebilirsiniz.